W XX wieku w Warszawie umocnił się ruch feministyczny. Jedną z jego uczestniczek była Aleksandra Piłsudska, która była działaczką niepodległościową, a także służyła w Legionach Polskich – pisze warsawka.eu. W tym artykule chcemy bardziej szczegółowo opowiedzieć o działalności Aleksandry Piłsudskiej.
Pochodzenie
Przyszła działaczka warszawska urodziła się w 1882 roku w Suwałkach w zubożałej rodzinie szlacheckiej pracownika miejskiego Pawła Szczerbińskiego i Julii Jadwigi. Kiedy Aleksandra miała dwanaście lat, straciła matkę, a dwa lata później zmarł jej ojciec. Następnie ją wraz z braćmi i siostrami zabrała ciotka Maria Zahorska. To ona, kobieta o niezwykłej sile charakteru, inteligencji i odwadze, wywarła ogromny wpływ na wychowanie Aleksandry, zaszczepiając w niej głębokie poczucie polskości. Dzięki temu młodej dziewczynie udało się nie zrusyfikować w jedynym wówczas żeńskim gimnazjum w Suwałkach.
W 1901 roku Aleksandra przyjechała na studia do Warszawy. Była uczennicą dwuletniej żeńskiej Wyższej Szkoły Handlowej. Ta placówka edukacyjna przygotowywała kobiety do pracy zawodowej w handlu i finansach, zapewniała także dobre wykształcenie ogólne i możliwość studiowania za granicą. Program nauczania obejmował takie dziedziny, jak prawo cywilne i handlowe, ekonomia, chemia, geografia handlowa, rachunkowość, arytmetyka i towaroznawstwo. Duże znaczenie przywiązywano do nauki języków obcych – niemieckiego i francuskiego, a także korespondencji w języku polskim, rosyjskim, niemieckim i francuskim.
Działalność polityczna
W 1903 roku, po studiach, Aleksandra dostała pierwszą pracę w biurze fabryki wyrobów skórzanych Alberta. To właśnie tam kobieta zobaczyła, jak ciężko pracują zwykli warszawscy robotnicy, pozostawieni bez ochrony socjalnej, z niską opłatą ich pracy, którym groziła utrata pracy z powodu choroby. Ta świadomość doprowadziła Aleksandrę do nielegalnej Polskiej Partii Socjalistycznej. Kobieta otrzymała pseudonim „Ola”. Szybko dała się poznać jako kobieta lojalna i odważna, która szybko zyskała zaufanie przełożonych, przez co powierzano jej coraz trudniejsze i niebezpieczne zadania.
W 1907 roku Aleksandra została zwolniona z warszawskiego więzienia, gdzie przebywała po donosie jednego z członków partii. Po tym wydarzeniu kobieta zdecydowała się na przeprowadzkę. Zmieniła wygląd, kolor włosów i z pełnym kufrem broni udała się do Kijowa, aby kontynuować swoją działalność.
Związek Walki Czynnej nie przyjmował kobiet w swoje szeregi, ale Aleksandrze udało się dołączyć do jego działalności. Wykonywała zadania o charakterze głównie wywiadowczym, polegające na zbieraniu danych o rozmieszczeniu wojsk rosyjskich, szkicach polowych, szyfrowaniu nazwisk i miejscowości. W 1911 roku została jedną z ochotniczek współpracujących z ruchem socjalistyczno-niepodległościowym zorganizowanym w ramach Związku Strzeleckiego, legalnej organizacji paramilitarnej.
W 1912 roku Piłsudski wydał oficjalną zgodę na utworzenie sekcji żeńskiej Związku Strzeleckiego. Mimo swojej decyzji obawiał się negatywnej reakcji na służbę wojskową kobiet, która wykraczała poza ówczesne normy społeczne. Program szkolenia kobiet w Związku Strzeleckim przygotowywał je do pełnienia służby kurierskiej, wywiadowczej i dywersyjnej. Szkolenie ochotniczek odbywało się pod okiem pracowników mających doświadczenie w pracy w Organizacji Bojowej PPS. Aleksandra pomyślnie ukończyła kurs i została jednym ze szkoleniowców. Skala zaangażowania kobiet w tego typu działalność była jednak stosunkowo niewielka, gdyż przeszkolono jedynie 130 osób.
Przez całe życie Aleksandra Piłsudska działała dla dobra Polski. Pragnęła niepodległości i demokratycznej przyszłości dla swojego ludu.