{"id":2753,"date":"2022-12-05T13:02:38","date_gmt":"2022-12-05T12:02:38","guid":{"rendered":"https:\/\/warsawka.eu\/?p=2753"},"modified":"2022-12-05T13:03:15","modified_gmt":"2022-12-05T12:03:15","slug":"maria-grzegorzewska-wybitny-warszawski-psycholog","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/eternal\/maria-grzegorzewska-wybitny-warszawski-psycholog","title":{"rendered":"Maria Grzegorzewska &#8211; wybitny warszawski psycholog"},"content":{"rendered":"\n<p>Maria Grzegorzewska to wybitny psycholog, pedagog, profesor, tw\u00f3rczynia pedagogiki specjalnej w Polsce. Trudno przeceni\u0107 jej wk\u0142ad w rozw\u00f3j wsp\u00f3\u0142czesnej psychologii i edukacji. Dlatego w naszym artykule na <a href=\"https:\/\/warsawka.eu\/uk\/eternal\/istoriya-jogy-u-varshavi\">warsawka.eu<\/a> opowiemy bardziej szczeg\u00f3\u0142owo o \u017cyciu i dzia\u0142alno\u015bci wybitnej Marii Grzegorzewskiej, kt\u00f3ra pozostawi\u0142a znacz\u0105cy \u015blad w rozwoju edukacji i psychologii.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_74 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-69ffc58fc007d\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #090909;color:#090909\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #090909;color:#090909\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-69ffc58fc007d\"  aria-label=\"Toggle\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/eternal\/maria-grzegorzewska-wybitny-warszawski-psycholog\/#Wczesne_lata\" >Wczesne lata<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/eternal\/maria-grzegorzewska-wybitny-warszawski-psycholog\/#Edukacja_i_pierwsze_osiagniecia\" >Edukacja i pierwsze osi\u0105gni\u0119cia<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/eternal\/maria-grzegorzewska-wybitny-warszawski-psycholog\/#Dzialalnosc_Marii_za_granica\" >Dzia\u0142alno\u015b\u0107 Marii za granic\u0105<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/eternal\/maria-grzegorzewska-wybitny-warszawski-psycholog\/#Powrot_do_Polski\" >Powr\u00f3t do Polski<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/eternal\/maria-grzegorzewska-wybitny-warszawski-psycholog\/#II_wojna_swiatowa_i_jej_wplyw_na_dzialalnosc_Grzegorzewskiej\" >II wojna \u015bwiatowa i jej wp\u0142yw na dzia\u0142alno\u015b\u0107 Grzegorzewskiej<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/eternal\/maria-grzegorzewska-wybitny-warszawski-psycholog\/#Okres_wyzwolenia\" >Okres wyzwolenia<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Wczesne_lata\"><\/span>Wczesne lata<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"576\" src=\"https:\/\/cdn.warsawka.euhttps:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2754\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/1.jpg 1024w, https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/1-300x169.jpg 300w, https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/1-768x432.jpg 768w, https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/1-696x392.jpg 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Maria Grzegorzewska urodzi\u0142a si\u0119 18 kwietnia 1888 roku w ma\u0142ej wsi Wo\u0142ucza w Kr\u00f3lestwie Polskim, wchodz\u0105cym w sk\u0142ad Imperium Rosyjskiego. Ojciec Marii zajmowa\u0142 si\u0119 dzier\u017caw\u0105 i administrowaniem ziemskich maj\u0105tk\u00f3w. Jako jeden z pierwszych walczy\u0142 za modernizacj\u0119 techniki rolniczej i bardziej humanitarne traktowanie wszystkich pracownik\u00f3w, niezale\u017cnie od klasy. Matka Marii by\u0142a r\u00f3wnie\u017c znan\u0105 aktywistk\u0105, kt\u00f3ra bra\u0142a udzia\u0142 w wielu projektach spo\u0142ecznych. Te projekty mia\u0142y na celu pomoc mieszka\u0144com wsi i zapewnienie wysokiej jako\u015bci opieki medycznej wszystkim, kt\u00f3rzy jej potrzebuj\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Maria dorasta\u0142a w niezwyk\u0142ej rodzinie, rodzinie dzia\u0142aczy walcz\u0105cych o r\u00f3wne prawa. Dlatego Maria od najm\u0142odszych lat rozwin\u0119\u0142a g\u0142\u0119bokie poczucie odpowiedzialno\u015bci spo\u0142ecznej, kt\u00f3re towarzyszy\u0142o jej przez ca\u0142e \u017cycie.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Edukacja_i_pierwsze_osiagniecia\"><\/span>Edukacja i pierwsze osi\u0105gni\u0119cia<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"687\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/cdn.warsawka.euhttps:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/2.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2757\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/2.jpg 687w, https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/2-201x300.jpg 201w\" sizes=\"auto, (max-width: 687px) 100vw, 687px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Kiedy Grzegorzewska rozpocz\u0119\u0142a studia w 1900 roku, w Polsce funkcjonowa\u0142 aktywny program rusyfikacji. Rodzice musia\u0142y wysy\u0142a\u0107 swoje dzieci do nieoficjalnych szk\u00f3\u0142, aby uczy\u0142y si\u0119 j\u0119zyka polskiego, literatury, historii i kultury polskiej.<\/p>\n\n\n\n<p>Maria przez cztery lata uczy\u0142a si\u0119 w internacie w Warszawie, nast\u0119pnie posz\u0142a do szko\u0142y, kt\u00f3r\u0105 uko\u0144czy\u0142a w 1907 roku. Po uko\u0144czeniu studi\u00f3w Maria Grzegorzewska zapisa\u0142a si\u0119 na kursy przygotowawcze na Uniwersytecie Warszawskim. Podczas studi\u00f3w Maria pozna\u0142a grup\u0119 dzia\u0142aczy, wi\u0119c bez w\u0105tpienia zdecydowa\u0142a si\u0119 kontynuowa\u0107 dzie\u0142o swoich rodzic\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Maria Grzegorzewska zosta\u0142a cz\u0142onkiem nielegalnej m\u0142odzie\u017c\u00f3wki socjalistycznej. Jednak ich dzia\u0142alno\u015b\u0107 zosta\u0142a wykryta przez policj\u0119, wi\u0119c Grzegorzewska by\u0142a zmuszona do opuszczenia Polski i przeniesienia si\u0119 na Litw\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>Za granic\u0105 Maria uzyska\u0142a dyplom prywatnego nauczyciela i zacz\u0119\u0142a udziela\u0107 korepetycji, aby mie\u0107 finansow\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 dostania si\u0119 na wymarzon\u0105 uczelni\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>A dwa lata p\u00f3\u017aniej, w 1909 roku, Maria Grzegorzewska wst\u0105pi\u0142a na Uniwersytet Jagiello\u0144ski w Krakowie, jednocze\u015bnie pracuj\u0105c jako nauczycielka. Jako studentka Maria wyk\u0142ada\u0142a na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza. Nauka i praca wyczerpywa\u0142y m\u0142od\u0105 Mari\u0119, a brak odpowiedniego od\u017cywiania i zdrowego snu odbi\u0142 si\u0119 negatywnie na jej zdrowiu. P\u00f3\u017aniej u Marii zdiagnozowano chorob\u0119 p\u0142uc. Aby wyzdrowie\u0107, musia\u0142a przerwa\u0107 studia na uniwersytecie.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Dzialalnosc_Marii_za_granica\"><\/span>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 Marii za granic\u0105<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"817\" height=\"445\" src=\"https:\/\/cdn.warsawka.euhttps:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/3.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2760\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/3.jpg 817w, https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/3-300x163.jpg 300w, https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/3-768x418.jpg 768w, https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/3-696x379.jpg 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 817px) 100vw, 817px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>W 1913 roku Grzegorzewska wst\u0105pi\u0142a na Mi\u0119dzynarodowy Fakultet Pedagogiczny w Brukseli. Jako kierunek studi\u00f3w Maria wybra\u0142a pedagogik\u0119, psychologi\u0119 i socjologi\u0119. W tym czasie Maria mia\u0142a niepowtarzaln\u0105 okazj\u0119 pozna\u0107 wybitnych naukowc\u00f3w, kt\u00f3rzy mieli znacz\u0105cy wp\u0142yw na jej dalsze dzia\u0142ania.<\/p>\n\n\n\n<p>Grzegorzewska wr\u00f3ci\u0142a do Polski w 1914 roku na wakacje, aby sp\u0119dzi\u0107 czas z najbli\u017cszymi. To w swoim rodzimym kraju Maria spotka\u0142a pocz\u0105tek I wojny \u015bwiatowej. Aby uratowa\u0107 \u017cycie, Maria musia\u0142a przep\u0142yn\u0105\u0107 Morze P\u00f3\u0142nocne na statku wojskowym. W 1915 roku Grzegorzewska przyjecha\u0142a do Londynu, p\u00f3\u017aniej przenios\u0142a si\u0119 do Pary\u017ca, gdzie kontynuowa\u0142a studia. Po pewnym czasie Grzegorzewska zosta\u0142a studentk\u0105 Uniwersytetu Paryskiego &#8211; jednej z najbardziej presti\u017cowych instytucji tamtych czas\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Tam Maria uzyska\u0142a tytu\u0142 doktora filozofii. Podczas swoich bada\u0144 Grzegorzewska odwiedza\u0142a zak\u0142ady psychiatryczne, w kt\u00f3rych leczono osoby op\u00f3\u017anionych w rozwoju. Takie dzia\u0142ania bardzo wp\u0142yn\u0119\u0142y na Mari\u0119, kt\u00f3ra postanowi\u0142a zwi\u0105za\u0107 swoje \u017cycie z walk\u0105 o dost\u0119p do wysokiej jako\u015bci edukacji dla os\u00f3b niepe\u0142nosprawnych.<\/p>\n\n\n\n<p>W Pary\u017cu Maria dosta\u0142a prac\u0119 w szkole dla dzieci op\u00f3\u017anionych w rozwoju i stworzy\u0142a w\u0142asn\u0105 metod\u0119 pracy z nimi. To do\u015bwiadczenie i w\u0142asne badania pozwoli\u0142y Marii na stworzenie w\u0142asnych metod pracy z dzie\u0107mi oraz szeregu technik psychologicznych stosowanych przez wsp\u00f3\u0142czesnych specjalist\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Powrot_do_Polski\"><\/span>Powr\u00f3t do Polski<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"697\" height=\"1037\" src=\"https:\/\/cdn.warsawka.euhttps:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/4-688x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2763\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/4.jpg 697w, https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/4-202x300.jpg 202w\" sizes=\"auto, (max-width: 697px) 100vw, 697px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Grzegorzewska wr\u00f3ci\u0142a do swojego kraju w maju 1919 roku, tu\u017c po odzyskaniu niepodleg\u0142o\u015bci przez Polsk\u0119. Zaraz po powrocie Maria podj\u0119\u0142a prac\u0119 w Ministerstwie Wyzna\u0144 Religijnych i O\u015bwiecenia Publicznego. Kierowa\u0142a rozwojem szkolnictwa specjalnego. W tym czasie w Polsce istnia\u0142a ograniczona liczba plac\u00f3wek dla os\u00f3b niepe\u0142nosprawnych: kilka w Warszawie i jedna w \u0141odzi.<\/p>\n\n\n\n<p>Grzegorzewska pracowa\u0142a w Pa\u0144stwowym Instytucie dla G\u0142uchoniemych w Warszawie. Cho\u0107 istnia\u0142y w Polsce instytucje dla os\u00f3b g\u0142uchych, niewidomych i upo\u015bledzonych umys\u0142owo, ale nie by\u0142o jednego systemu, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142 zarz\u0105dza\u0107 systemem edukacji takich os\u00f3b. Grzegorzewska postawi\u0142a sobie za cel wprowadzenie w\u0142asnych metod edukacyjnych dla nauczycieli, kt\u00f3re pomog\u0142yby im w lepszej interakcji z uczniami niepe\u0142nosprawnymi. Po pewnym czasie Grzegorzewskiej uda\u0142o si\u0119 zastosowa\u0107 metod\u0119 podej\u015bcia holistycznego, kt\u00f3re obejmowa\u0142o kwestie opieki, barier w codziennym funkcjonowaniu i edukacji os\u00f3b niepe\u0142nosprawnych. Ponadto metody Grzegorzewskiej mia\u0142y na celu integracj\u0119 spo\u0142eczn\u0105 i rozw\u00f3j zawodowy os\u00f3b z zaburzeniami psychicznymi lub fizycznymi.<\/p>\n\n\n\n<p>Ju\u017c w 1922 roku Grzegorzewska utworzy\u0142a Pa\u0144stwowy Instytut Pedagogiki Specjalnej. Maria kierowa\u0142a instytutem od dnia jego powstania a\u017c do \u015bmierci. Dwa lata p\u00f3\u017aniej pojawi\u0142o si\u0119 czasopismo \u201eSzko\u0142a Specjalna\u201d, kt\u00f3re informowa\u0142o o tej dziedzinie i rozwija\u0142o prace naukowe w tym kierunku.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1930 roku Grzegorzewska za\u0142o\u017cy\u0142a Pa\u0144stwowy Instytut Nauczycielski, aby stworzy\u0107 \u00f3wczesnym nauczycielom mo\u017cliwo\u015bci doskonalenia w\u0142asnych umiej\u0119tno\u015bci poprzez kszta\u0142cenie podyplomowe i szkolenie w zakresie nowych metod nauczania.<\/p>\n\n\n\n<p>Grzegorzewska pe\u0142ni\u0142a funkcj\u0119 dyrektora tylko do 1935 roku. Zosta\u0142a zwolniona z powodu protest\u00f3w przeciwko re\u017cimom autorytarnym.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1927 roku Maria Grzegorzewska opublikowa\u0142a ksi\u0105\u017ck\u0119 \u201eStruktura psychiczna czytania wzrokowego i dotykowego\u201d. Grzegorzewska cz\u0119sto uczestniczy\u0142a w zagranicznych konferencjach, kongresach psycholog\u00f3w i nauczycieli.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"II_wojna_swiatowa_i_jej_wplyw_na_dzialalnosc_Grzegorzewskiej\"><\/span>II wojna \u015bwiatowa i jej wp\u0142yw na dzia\u0142alno\u015b\u0107 Grzegorzewskiej<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"356\" src=\"https:\/\/cdn.warsawka.euhttps:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/5.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2766\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/5.jpg 800w, https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/5-300x134.jpg 300w, https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/5-768x342.jpg 768w, https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/5-696x310.jpg 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Na pocz\u0105tku II wojny \u015bwiatowej Instytut Pedagogiki Specjalnej im. Grzegorzewskiej zosta\u0142 zamkni\u0119ty. Maria zosta\u0142a zmuszona do podj\u0119cia pracy jako piel\u0119gniarka w szpitalu wojskowym. R\u00f3wnolegle w latach 1939-1944 Maria uczy\u0142a w warszawskich szko\u0142ach i by\u0142a cz\u0142onkiem szkolnictwa konspiracyjnego.<\/p>\n\n\n\n<p>Jako aktywna uczestniczka polskiego ruchu oporu Maria Grzegorzewska pomaga\u0142a \u017bydom: ukrywa\u0142a ich i ratowa\u0142a im \u017cycie. W czasie Powstania Warszawskiego Maria by\u0142a cz\u0142onkiem patrolu Ochoty. Konsekwencje powstania by\u0142y fatalne dla Grzegorzewskiej: jej dom zosta\u0142 zniszczony, a wraz z nim szereg niepublikowanych r\u0119kopis\u00f3w z psychologii. Pod koniec II wojny \u015bwiatowej Maria trafi\u0142a do obozu w Pruszkowie, sk\u0105d uciek\u0142a i dalej pracowa\u0142a jako nauczycielka.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Okres_wyzwolenia\"><\/span>Okres wyzwolenia<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"700\" height=\"525\" src=\"https:\/\/cdn.warsawka.euhttps:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/6.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2769\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/6.jpg 700w, https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/6-300x225.jpg 300w, https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/6-696x522.jpg 696w, https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2022\/12\/6-80x60.jpg 80w\" sizes=\"auto, (max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Po II wojnie \u015bwiatowej Maria wzi\u0119\u0142a si\u0119 za odbudow\u0119 Instytutu Pedagogiki Specjalnej. Grzegorzewska aktywnie przyczyni\u0142a si\u0119 do rozwoju wsp\u00f3\u0142czesnego systemu edukacji i psychologii.<\/p>\n\n\n\n<p>Maria Grzegorzewska do ko\u0144ca swoich dni walczy\u0142a o ochron\u0119 szkolnictwa specjalnego i rozw\u00f3j mo\u017cliwo\u015bci dla os\u00f3b niepe\u0142nosprawnych fizycznie i umys\u0142owo. W latach 1957-1960 Maria by\u0142a profesorem Uniwersytetu Warszawskiego i kierownikiem katedry pedagogiki specjalnej w Warszawie. Za\u0142o\u017cycielka pedagogiki specjalnej wnios\u0142a ogromny wk\u0142ad w rozw\u00f3j procesu edukacyjnego w Polsce w okresie powojennym, a tak\u017ce w psychologi\u0119, kt\u00f3rej po\u015bwi\u0119ci\u0142a swoje \u017cycie i walk\u0119.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Maria Grzegorzewska to wybitny psycholog, pedagog, profesor, tw\u00f3rczynia pedagogiki specjalnej w Polsce. Trudno przeceni\u0107 jej wk\u0142ad w rozw\u00f3j wsp\u00f3\u0142czesnej psychologii i edukacji. Dlatego w naszym artykule na warsawka.eu opowiemy bardziej szczeg\u00f3\u0142owo o \u017cyciu i dzia\u0142alno\u015bci wybitnej Marii Grzegorzewskiej, kt\u00f3ra pozostawi\u0142a znacz\u0105cy \u015blad w rozwoju edukacji i psychologii. Wczesne lata Maria Grzegorzewska urodzi\u0142a si\u0119 18 kwietnia [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":263,"featured_media":2513,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1032],"tags":[1753,1760,1752,1763,1751,1755,1750,1766,1762,1764,1759,1756,1754,1757,1758,1765],"motype":[1042],"moformat":[127],"moimportance":[33],"class_list":{"0":"post-2753","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-psychologia-kobiet","8":"tag-biografia-marii-grzegorzewskiej","9":"tag-historia-psychologow","10":"tag-historia-zycia-marii-grzegorzewskiej","11":"tag-historii-psychologii-w-warszawie","12":"tag-kim-jest-maria-grzegorzewska","13":"tag-maria-grzegorzewska-z-warszawy","14":"tag-maria-grzegorzewska","15":"tag-porady-psychologow","16":"tag-psychologia-w-warszawie","17":"tag-psychologow-z-warszawy","18":"tag-psychologowie-z-warszawy","19":"tag-z-czego-slynie-maria-grzegorzewska","20":"tag-z-czego-znana-jest-maria-grzegorzewska","21":"tag-znane-kobiety","22":"tag-znane-osoby-warszawa","23":"tag-znani-warszawscy-psychologowie","24":"motype-eternal","25":"moformat-longrid-korotka","26":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatori"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2753","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/263"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2753"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2753\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2772,"href":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2753\/revisions\/2772"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2513"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2753"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2753"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2753"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=2753"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=2753"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=2753"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}